INFORMACJE
STANOWISKO PREZYDIUM RADY ŚLĄSKIEJ IZBY APTEKARSKIEJ W SPRAWIE ZASAD REKLAMY APTEK I PUNKTÓW APTECZNYCH ORAZ ICH DZIAŁALNOŚCI W ZWIĄZKU Z RZĄDOWYM PROJEKTEM USTAWY O ZMIANIE USTAWY - PRAWO FARMACEUTYCZNE (DRUK 3002)
Szanowni Państwo,
zgodnie z uchwałą Prezydium Rady Śląskiej Izby Aptekarskiej nr U-PSIA-289-IX-2026 z dnia 15 września 2026 r. w sprawie zasad reklamy aptek i punktów aptecznych oraz ich działalności w związku z rządowym projektem ustawy o zmianie ustawy – Prawo farmaceutyczne (druk 3002), przedstawiamy stanowisko Prezydium Rady SIA. Pełna treść uchwały dostępna poniżej.
„Stanowisko Prezydium Rady SIA
Mając na uwadze powyższe, Prezydium Rady Śląskiej Izby Aptekarskiej wnosi o podjęcie działań legislacyjnych zmierzających do zapewnienia spójnych, jednoznacznych i proporcjonalnych zasad dotyczących reklamy aptek i punktów aptecznych.
W szczególności SIA wnosi o:
1. jednoznaczne rozgraniczenie reklamy od rzetelnej informacji o działalności apteki, świadczonych usługach i realizowanych świadczeniach zdrowotnych;
2. zapewnienie możliwości informowania pacjentów o usługach farmaceutycznych, opiece farmaceutycznej, szczepieniach, badaniach, działaniach profilaktycznych, edukacyjnych i innych świadczeniach wykonywanych na podstawie obowiązujących przepisów prawa;
3. uwzględnienie w projektowanych ograniczeniach reklamy specyfiki działalności zawodowej farmaceutów, tak aby nie obejmowały one działań, których zasadniczym celem jest realizacja ustawowych zadań zawodowych lub rzetelne informowanie o dostępnych świadczeniach zdrowotnych;
4. zapewnienie spójności projektowanych regulacji z art. 2 ust. 1 ustawy o zawodzie farmaceuty, zgodnie z którym farmaceuta wykonuje samodzielny zawód medyczny;
5. wyjaśnienie relacji pomiędzy pojęciami „wykształcenia medycznego” i „wykształcenia farmaceutycznego” występującymi w obowiązujących i projektowanych regulacjach, tak aby ich stosowanie nie prowadziło do podważania statusu ani kompetencji zawodowych farmaceutów;
6. zapewnienie, aby sankcje związane z naruszeniem przepisów dotyczących reklamy nie były w sposób nieproporcjonalny przenoszone na farmaceutów wykonujących ustawowe zadania zawodowe;
7. zapewnienie, aby liberalizacja zasad reklamy aptek nie odbywała się kosztem rozwoju usług farmaceutycznych, opieki farmaceutycznej i innych świadczeń zdrowotnych realizowanych przez farmaceutów.
Śląska Izba Aptekarska konsekwentnie opowiada się za rozwojem kompetencji farmaceutów, zwiększaniem ich udziału w opiece nad pacjentem oraz zapewnieniem pacjentom dostępu do rzetelnej informacji o świadczeniach i usługach zdrowotnych dostępnych w aptekach.
Prezydium Rady SIA stanowczo podkreśla, że stanowisko przedstawione przez Izbę w toku konsultacji projektu ustawy nie zawierało twierdzenia, że farmaceuci nie posiadają wykształcenia medycznego, ani nie zmierzało do wprowadzenia takiego rozróżnienia do projektowanych przepisów. Postulaty SIA dotyczyły przede wszystkim konieczności wyraźnego rozgraniczenia reklamy od informacji oraz zapewnienia farmaceutom możliwości wykonywania i komunikowania ich ustawowych kompetencji, w szczególności w zakresie usług farmaceutycznych, opieki farmaceutycznej, szczepień i działań profilaktycznych.
W ocenie Prezydium Rady SIA cel ten pozostaje w pełni aktualny, a projektowane przepisy powinny zostać ukształtowane w sposób, który z jednej strony zapewni ochronę pacjentów przed nieuczciwymi praktykami reklamowymi, z drugiej zaś nie będzie ograniczał rozwoju nowoczesnych usług farmaceutycznych ani prawa pacjenta do rzetelnej informacji o możliwościach uzyskania pomocy w aptece."
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Uchwała nr U-PSIA-289-IX-2026 Prezydium Rady Śląskiej Izby Aptekarskiej z dnia 15 września 2026 r. w sprawie zasad reklamy aptek i punktów aptecznych oraz ich działalności w związku z rządowym projektem ustawy o zmianie ustawy - Prawo farmaceutyczne (druk 3002)
Prezydium Rady Śląskiej Izby Aptekarskiej w Katowicach, działając w ramach kompetencji określonych w art. 29 pkt 7, w związku z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 19 kwietnia 1991 r. o izbach aptekarskich (Dz. U. z 2025 r. poz. 1693) oraz uchwały nr URSIA-004-IX-2023 Rady Śląskiej Izby Aptekarskiej z dnia 5 grudnia 2023 r. w sprawie upoważnienia Prezydium Rady do działania w imieniu Rady SIA, wyraża stanowisko w sprawie zasad reklamy aptek i punktów aptecznych oraz informowania o ich działalności w związku z rządowym projektem ustawy o zmianie ustawy – Prawo farmaceutyczne (druk nr 3002).
Prezydium Rady Śląskiej Izby Aptekarskiej niezmiennie wskazuje na potrzebę stworzenia jasnych, spójnych i proporcjonalnych regulacji dotyczących reklamy aptek i punktów aptecznych, które jednocześnie będą zapewniały pacjentom możliwość uzyskania rzetelnej informacji o działalności apteki, w zakresie świadczonych usług farmaceutycznych oraz dostępnych świadczeń zdrowotnych.
Śląska Izba Aptekarska w toku konsultacji projektu ustawy konsekwentnie wskazywała, że liberalizacja zasad reklamy aptek nie może prowadzić do ograniczenia możliwości wykonywania przez farmaceutów ustawowych zadań zawodowych ani do pozbawienia pacjentów dostępu do informacji o usługach i świadczeniach realizowanych w aptekach.
1. Stanowisko SIA przedstawione w toku konsultacji
W przekazanych uwagach do projektu SIA zwróciła uwagę przede wszystkim na konstrukcję projektowanego art. 94a, w której pojęcie reklamy obejmowało również „informowanie”.
W ocenie SIA takie rozwiązanie stwarzało ryzyko objęcia ograniczeniami dotyczącymi reklamy również działań, które ze swojej istoty mają charakter informacyjny. Dlatego Izba postulowała wykreślenie „informowania” z definicji reklamy i jednoznaczne rozgraniczenie reklamy od rzetelnej informacji o działalności apteki.
SIA wskazywała jednocześnie, że apteka powinna mieć możliwość podawania do wiadomości publicznej – w granicach określonych przepisami prawa – informacji o zakresie prowadzonej działalności, w szczególności o sprawowanej opiece farmaceutycznej, świadczonych usługach farmaceutycznych, wykonywanych zadaniach zawodowych, innych usługach związanych z ochroną zdrowia oraz o przeprowadzaniu szczepień ochronnych.
Izba zwracała również uwagę na konieczność umożliwienia informowania o udogodnieniach związanych z dostępnością apteki dla pacjentów.
W odniesieniu do projektowanego art. 94a ust. 1b pkt 4 SIA postulowała o umożliwienie farmaceutom informowania o świadczonych usługach również poza apteką, w szczególności podczas akcji profilaktycznych oraz innych wydarzeń związanych z ochroną zdrowia.
SIA konsekwentnie podkreślała również, że informowanie pacjentów o usługach farmaceutycznych, opiece farmaceutycznej, szczepieniach, badaniach diagnostycznych i działaniach profilaktycznych jest niezbędnym elementem rozwoju roli farmaceuty w systemie ochrony zdrowia.
Powyższe postulaty pozostają aktualne.
2. SIA nie jest autorem stanowiska dotyczącego „braku wykształcenia medycznego” farmaceutów
W związku z pojawiającymi się informacjami przypisującymi Śląskiej Izbie Aptekarskiej odpowiedzialność za treść uzasadnienia projektu ustawy, Prezydium Rady SIA stanowczo podkreśla, że Izba nie twierdziła, iż farmaceuci nie posiadają wykształcenia medycznego i nie postulowała wprowadzenia do projektowanych przepisów takiego rozwiązania.
W szczególności SIA nie jest autorem ani źródłem stwierdzenia zawartego w obecnym uzasadnieniu projektu, zgodnie z którym:
„Z zakazu tego wyłączone są osoby posiadające wykształcenie farmaceutyczne, bowiem farmaceuci nie należą do kategorii wykształcenie medyczne.”
Powyższe stwierdzenie stanowi element uzasadnienia przedstawionego przez projektodawcę i nie było przedmiotem postulatu SIA przedstawionego w toku konsultacji.
Stanowisko Izby dotyczyło innej kwestii – zapewnienia, aby projektowane ograniczenia reklamy nie uniemożliwiały farmaceutom wykonywania ustawowych zadań zawodowych oraz rzetelnego informowania pacjentów o dostępnych usługach i świadczeniach zdrowotnych.
Nie jest zatem zasadne przypisywanie SIA odpowiedzialności za przyjęte przez projektodawcę rozumienie relacji pomiędzy pojęciami „wykształcenia medycznego” i „wykształcenia farmaceutycznego”.
3. Potrzeba spójności regulacji dotyczących statusu farmaceuty
Jednocześnie obecne brzmienie uzasadnienia projektu wskazuje na potrzebę wyjaśnienia i uporządkowania terminologii dotyczącej wykształcenia farmaceutycznego i medycznego.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 10 grudnia 2020 r. o zawodzie farmaceuty zawód farmaceuty jest samodzielnym zawodem medycznym.
Jednocześnie art. 55 ustawy z dnia 6 września 2001 r. – Prawo farmaceutyczne, regulujący reklamę produktów leczniczych, posługuje się kategorią osób posiadających „wykształcenie medyczne lub farmaceutyczne”. Przepis ten został ukształtowany przed wejściem w życie ustawy o zawodzie farmaceuty.
W ocenie SIA konieczne jest zatem zachowanie spójności terminologicznej pomiędzy obowiązującymi i projektowanymi regulacjami. Posługiwanie się odmiennymi kategoriami „wykształcenia medycznego” i „wykształcenia farmaceutycznego” nie powinno prowadzić do wątpliwości co do ustawowego statusu farmaceuty jako przedstawiciela samodzielnego zawodu medycznego ani do ograniczenia jego kompetencji zawodowych.
Dotyczy to w szczególności projektowanego art. 94a ust. 1b pkt 4, który zakazuje wykorzystywania wizerunku lub głosu osób posiadających wykształcenie medyczne lub sugerujących posiadanie takiego wykształcenia.
SIA nie kwestionuje potrzeby ograniczenia wykorzystywania autorytetu określonych osób w reklamie. Zastrzeżenia Izby dotyczą sposobu uzasadnienia tego rozwiązania oraz konieczności zapewnienia, aby przyjęta terminologia nie prowadziła do podważania statusu farmaceuty jako przedstawiciela samodzielnego zawodu medycznego.
4. Reklama a rzetelna informacja o działalności farmaceutycznej
Zasadniczym postulatem SIA pozostaje wyraźne rozgraniczenie reklamy od rzetelnej informacji o działalności apteki oraz o dostępności usług i świadczeń zdrowotnych.
Pacjent powinien mieć możliwość uzyskania informacji o tym, jakie świadczenia i usługi może otrzymać w aptece oraz jakie kompetencje posiada farmaceuta.
Dotyczy to w szczególności:
●
opieki farmaceutycznej;
●
usług farmaceutycznych;
●
szczepień ochronnych;
●
badań i pomiarów wykonywanych w aptekach;
●
działań profilaktycznych i edukacyjnych;
●
działań na rzecz promocji zdrowia;
●
działań związanych z poprawą adherencji terapeutycznej;
●
innych świadczeń i usług wykonywanych na podstawie obowiązujących przepisów prawa.
Ma to szczególne znaczenie w związku z rozszerzaniem kompetencji farmaceutów i powierzaniem im kolejnych zadań w systemie ochrony zdrowia. Możliwość wykonywania nowych świadczeń powinna bowiem pozostawać powiązana z możliwością rzetelnego poinformowania pacjenta o ich dostępności i zakresie.
5. Ryzyko ograniczenia wykonywania ustawowych kompetencji farmaceutów
SIA zwraca uwagę, że nieprecyzyjne przepisy dotyczące reklamy mogą prowadzić do sytuacji, w której działania stanowiące realizację ustawowych kompetencji farmaceuty będą kwalifikowane jako niedozwolona reklama.
Ryzyko to jest szczególnie istotne w odniesieniu do działań podejmowanych poza apteką – podczas akcji profilaktycznych, wydarzeń edukacyjnych czy innych przedsięwzięć związanych z ochroną zdrowia.
Nie powinno dochodzić do sytuacji, w której rozwój kompetencji farmaceutów oraz powierzanie im nowych zadań z zakresu ochrony zdrowia nie będzie mogło zostać skutecznie zakomunikowane pacjentom z obawy przed zastosowaniem sankcji przewidzianych za naruszenie przepisów dotyczących reklamy.
6. Stanowisko Prezydium Rady SIA
Mając na uwadze powyższe, Prezydium Rady Śląskiej Izby Aptekarskiej wnosi o podjęcie działań legislacyjnych zmierzających do zapewnienia spójnych, jednoznacznych i proporcjonalnych zasad dotyczących reklamy aptek i punktów aptecznych.
W szczególności SIA wnosi o:
1.
jednoznaczne rozgraniczenie reklamy od rzetelnej informacji o działalności apteki, świadczonych usługach i realizowanych świadczeniach zdrowotnych;
2.
zapewnienie możliwości informowania pacjentów o usługach farmaceutycznych, opiece farmaceutycznej, szczepieniach, badaniach, działaniach profilaktycznych, edukacyjnych i innych świadczeniach wykonywanych na podstawie obowiązujących przepisów prawa;
3.
uwzględnienie w projektowanych ograniczeniach reklamy specyfiki działalności zawodowej farmaceutów, tak aby nie obejmowały one działań, których zasadniczym celem jest realizacja ustawowych zadań zawodowych lub rzetelne informowanie o dostępnych świadczeniach zdrowotnych;
4.
zapewnienie spójności projektowanych regulacji z art. 2 ust. 1 ustawy o zawodzie farmaceuty, zgodnie z którym farmaceuta wykonuje samodzielny zawód medyczny;
5.
wyjaśnienie relacji pomiędzy pojęciami „wykształcenia medycznego” i „wykształcenia farmaceutycznego” występującymi w obowiązujących i projektowanych regulacjach, tak aby ich stosowanie nie prowadziło do podważania statusu ani kompetencji zawodowych farmaceutów;
6.
zapewnienie, aby sankcje związane z naruszeniem przepisów dotyczących reklamy nie były w sposób nieproporcjonalny przenoszone na farmaceutów wykonujących ustawowe zadania zawodowe;
7.
zapewnienie, aby liberalizacja zasad reklamy aptek nie odbywała się kosztem rozwoju usług farmaceutycznych, opieki farmaceutycznej i innych świadczeń zdrowotnych realizowanych przez farmaceutów.
Śląska Izba Aptekarska konsekwentnie opowiada się za rozwojem kompetencji farmaceutów, zwiększaniem ich udziału w opiece nad pacjentem oraz zapewnieniem pacjentom dostępu do rzetelnej informacji o świadczeniach i usługach zdrowotnych dostępnych w aptekach.
Prezydium Rady SIA stanowczo podkreśla, że stanowisko przedstawione przez Izbę w toku konsultacji projektu ustawy nie zawierało twierdzenia, że farmaceuci nie posiadają wykształcenia medycznego, ani nie zmierzało do wprowadzenia takiego rozróżnienia do projektowanych przepisów. Postulaty SIA dotyczyły przede wszystkim konieczności wyraźnego rozgraniczenia reklamy od informacji oraz zapewnienia farmaceutom możliwości wykonywania i komunikowania ich ustawowych kompetencji, w szczególności w zakresie usług farmaceutycznych, opieki farmaceutycznej, szczepień i działań profilaktycznych.
W ocenie Prezydium Rady SIA cel ten pozostaje w pełni aktualny, a projektowane przepisy powinny zostać ukształtowane w sposób, który z jednej strony zapewni ochronę pacjentów przed nieuczciwymi praktykami reklamowymi, z drugiej zaś nie będzie ograniczał rozwoju nowoczesnych usług farmaceutycznych ani prawa pacjenta do rzetelnej informacji o możliwościach uzyskania pomocy w aptece.
Wiceprezes Rady SIA w Katowicach
mgr farm. Paweł Sapiński
Sekretarz Rady SIA w Katowicach
mgr farm. Christian Touma